راگه‌یاندن له‌هه‌ماهه‌نگی‌‌و گواستنه‌وه‌
Brunnenstraße 9, 10119 Berlin, Germany
mict-international.org

پرۆژه‌كانی‌ دیكه‌
afghanistan-today.org
theniles.org
correspondents.org
نيقاش: ‎‫پوخته‌یه‌ك له‌ناوخۆو سه‌رانسه‌ی‌ عێراقه‌وه‌‬
عربي
نقاش: إحاطات من داخل وعبر العراق
English
niqash: briefings from inside and across iraq
ئیمه‌یله‌كه‌ت تۆماركرا

خێو به‌پله‌ی‌ سه‌ربازییه‌وه‌
تارماییه‌ك ئارامی‌ له‌ئه‌بوغرێب بڕیوه‌

ئیبراهیم ساڵح
ماوه‌یه‌كه‌ ده‌ستێكی‌ شاراوه‌ ئارامی‌ له‌ئه‌بوغرێب بڕیوه‌، هه‌موو مه‌زه‌نده‌كانیش به‌ره‌و ئه‌وه‌ ده‌چن كه‌ كۆمه‌ڵێك ئه‌فسه‌ری‌ پێشوو له‌پشت ئه‌و كاره‌وه‌ بن‌و ئامانجی‌ خۆیان هه‌بێت.
12.10.2017  |  به‌غدا
سه‌ربازو ئه‌فسه‌رانی‌ سوپای‌ عێراقی‌ له‌ئه‌بوغرێب ( :وێنه وزارة الدفاع العراقية)
سه‌ربازو ئه‌فسه‌رانی‌ سوپای‌ عێراقی‌ له‌ئه‌بوغرێب ( :وێنه وزارة الدفاع العراقية)

ناوچه‌ی ئه‌بوغرێب له‌ڕووی ئه‌منییه‌وه‌ هه‌لومه‌رجێكی جیاواز له‌زۆر ناوچه‌ی دیكه‌ی به‌غدا به‌خۆوه‌ ده‌بینێت، چونكه‌ هه‌ڵكه‌وته‌ی ناوچه‌كه‌ له‌سه‌ر رێگای فه‌لوجه‌ وایكردووه‌ ره‌وشی جیاواز بێت له‌زۆر قه‌زا‌و ناحیه‌ی دیكه‌ی سه‌ر به‌پایته‌خت.

 

رازی سه‌عدی (44 ساڵ) زیاتر له‌دوو سه‌عات له‌ئۆتۆمبێله‌كه‌یدا له‌به‌رده‌م بازگه‌یه‌كدا چاوه‌ڕوانی ئه‌وه‌ ده‌كات رێگای پێبدرێت بچێته‌ ناوه‌وه‌ بۆ ناوچه‌كه‌ی خۆی له‌قه‌زای ئه‌بوغرێب له‌خۆرئاوای به‌غدای پایته‌خت، سه‌عات 9ی شه‌وه‌‌و واده‌ی داخستنی ئه‌و تاكه‌ ده‌روازه‌یه‌ نییه‌ كه‌ رۆژانه‌ رازی لێیه‌وه‌ ده‌چێته‌ گوندی زێدان كه‌ ماڵه‌كه‌ی له‌وێیه‌.

 

رازی له‌ ئۆتۆمبێله‌كه‌ی داده‌به‌زێت تا پرسیار له‌باره‌ی هۆكاری داخستنی بازگه‌كه‌ بكات‌و یه‌كێك له‌ئه‌ندامانی بازگه‌ سه‌ربازییه‌كه‌ وه‌ڵامی ده‌داته‌وه‌ كه‌ بازگه‌یه‌كی نزیك له‌ناوچه‌كه‌ له‌لایه‌ن چه‌ند كه‌سێكی نه‌ناسراوه‌وه‌ ته‌قه‌ی لێكراوه‌‌و ئیتر ناوچه‌كه‌ داخراوه‌ تا رێگه‌ له‌ هه‌ڵاتنیان بۆ ده‌ره‌وه‌ بگیرێت.

 

رازی‌و ده‌یان كه‌سی دیكه‌ش له‌وه‌ ده‌ترسن تا به‌یانی رێگه‌یان پێنه‌درێت بچنه‌ ئه‌و ناوچه‌یه‌ له‌ كاتێكدا ئه‌گه‌ر كاتی قه‌ده‌غه‌كردنی هاتووچۆ ده‌ست پێبكات كه‌ تائێستاش له‌ ناوچه‌ی به‌رپرسیارێتی فرقه‌ی حه‌ڤده‌ی سوپای عێراق له‌ ئه‌بوغرێب كاری پێده‌كرێت كه‌ له‌ گوندی (زێدان)وه‌ درێژ ده‌بێته‌وه‌ تا ده‌گاته‌ گوندی (عوبێد سه‌هه‌ر)، چونكه‌ هه‌موو شه‌وێك قه‌ده‌غه‌كردنی هاتووچۆ له‌ نیوه‌ شه‌وه‌وه‌ ده‌ستپێده‌كات‌و تا سه‌عات چواری به‌ره‌به‌یان به‌رده‌وام ده‌بێت به‌پێچه‌وانه‌ی زۆربه‌ی ناوچه‌كانی به‌غدای پایته‌خت كه‌ زیاتر له‌ دوو ساڵه‌ قه‌ده‌غه‌ی هاتووچۆیان تێدا هه‌ڵگیراوه‌.

 

له‌و ده‌وروبه‌ره‌ هه‌ڵمه‌تێكی گه‌ڕان به‌دوای گومانلێكراوه‌كاندا به‌ڕێوه‌ده‌چێت‌و هیچ ده‌رئه‌نجامێكی نابێت، چونكه‌ ئه‌نجامده‌رانی ئه‌و كاره‌ توانیویانه‌ زۆر به‌ئاسانی له‌ گونده‌كانی ده‌وروبه‌ردا خۆیان بشارنه‌وه‌.

 

جگه‌ له‌ دانیشتووانی ئێره‌، كه‌س ناتوانێت بچێته‌ ناوچه‌كه‌ به‌بێ ئه‌وه‌ی به‌و بازگه‌یه‌دا تێبپه‌ڕێت‌و به‌وردی بپشكنرێت تا دڵنیاببنه‌وه‌ له‌وه‌ی چه‌كی پێ نییه‌ كه‌ ترس له‌وه‌ هه‌یه‌ له‌ كرده‌وه‌كانی تیرۆركردندا به‌كاربهێنرێت، هه‌روه‌ك كه‌سیش ناتوانێت له‌ ناوچه‌كه‌ بچێته‌ ده‌ره‌وه‌ تا به‌ بازگه‌یه‌كی هاوشێوه‌دا تێپه‌ڕ نه‌بێت.

 

ئه‌مه‌ یه‌كه‌مجار نییه‌ كه‌ بازگه‌كان له‌ ئه‌بوغرێب رووبه‌ڕووی هێرشی چه‌كداری ده‌بنه‌وه‌‌و ژماره‌یه‌ك له‌ئه‌ندامانی ئاسایشیان تێدا ده‌كوژرێت‌و بریندار ده‌بن، وه‌ك رازی به‌ "نیقاش"ی وت: "هه‌میشه‌ بازگه‌كانی ئه‌م ناوچه‌یه‌ دووچاری هێرشی چه‌كداری ده‌بنه‌وه‌".

 

هه‌روه‌ها ده‌ڵێت: "وا باوه‌ لێره‌ ئه‌و ئۆتۆمبێلانه‌ی تابلۆی تۆماركردنیان پێوه‌ نییه‌ به‌ ئه‌نجامدانی ئه‌و كرده‌وه‌ی تیرۆركردنانه‌‌و هێرشكردنه‌ سه‌ر بازگه‌كان تۆمه‌تبار ده‌كرێن، كه‌سیش ناتوانێت به‌و جۆره‌ ئۆتۆمبێلانه‌وه‌ هاتووچۆ بكات ئه‌وانه‌ نه‌بن كه‌ باجیان پێیه‌" ئه‌و باجانه‌ش بریتین له‌و ناسنامانه‌ی وه‌زاره‌ته‌ ئه‌منییه‌كان ده‌یده‌نه‌ كارمه‌ندانیان. هه‌روه‌ها رازی ده‌ڵێت: "ئه‌وانه‌ دانیشتووی ناوچه‌كه‌ن، كه‌س ناتوانێت به‌ئاسانی چه‌ك بهێنێته‌ ژووره‌وه‌‌و بیباته‌ ده‌ره‌وه‌".

 

سه‌عات 10ی شه‌و رێگه‌ به‌ رازی‌و ئه‌و كه‌سانه‌ی دیكه‌ی لای به‌ربه‌سته‌ ئه‌منییه‌كه‌ ده‌درێت تێپه‌ڕببن به‌مه‌رجێك كارتی نیشته‌جێبوونیان پێبێت بیسه‌لمێنێت دانیشتووی یه‌كێك له‌ ناوچه‌كانی ژێر به‌رپرسیارێتی ئه‌و فرقه‌ سه‌ربازیه‌ن.

 

ئه‌ندامانی بازگه‌كه‌ پیاوێكی ته‌مه‌ن 40 ساڵان راده‌گرن‌و رێگه‌ی پێناده‌ن بچێته‌ ژووره‌وه‌ تا كه‌سێك له‌و ناوچه‌یه‌ نه‌بێته‌ كه‌فیلی، پیاوه‌ 40 ساڵانه‌كه‌ ده‌ڵێت: "ده‌چمه‌ سه‌ردانی خزمێكم"، كارمه‌نده‌ ئه‌منییه‌كه‌ش وه‌ڵامی ده‌داته‌وه‌‌و ده‌ڵێت: "كه‌واته‌ په‌یوه‌ندی پێوه‌ بكه‌ بابێت‌و كارتی نیشته‌جێبوون له‌گه‌ڵ خۆی بهێنێت".

 

كارمه‌نده‌ ئه‌منییه‌كه‌ بۆ "نیقاش"ی روونكرده‌وه‌ كه‌ فه‌رمانیان پێیه‌ وردبینی له‌ ناسنامه‌ی ئه‌و كه‌سانه‌ بكه‌ن كه‌ له‌و بازگه‌یه‌وه‌ ده‌چنه‌ ئه‌و ناوچه‌یه‌ ئه‌ویش له‌ترسی دزه‌كردنی یه‌كێك له‌ تێوه‌گلاوانی هێرشكردنه‌سه‌ر هێزه‌ ئه‌منییه‌كان بۆ ناوچه‌كه‌، چونكه‌ كه‌سی سه‌ردانكه‌ر پێویستی به‌وه‌ هه‌یه‌ كه‌سێك ببێته‌ كه‌فیلی تا بچێته‌ یه‌كێك له‌ ناوچه‌كانی ژێر به‌رپرسیارێتیان.

 

كرده‌وه‌كانی به‌ئامانجگرتنی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان ته‌نیا ئه‌و هێرشانه‌ ناگرنه‌وه‌ كه‌ كه‌سانی نه‌ناسراو ده‌یانكه‌نه‌ سه‌ر ئه‌و بازگه‌‌و خاڵانه‌ی پشكنین كه‌ له‌ شه‌قامه‌كاندا بڵاوبوونه‌ته‌وه‌، به‌ڵكو ئه‌فسه‌رانی سوپاش ده‌كه‌نه‌ ئامانج له‌ هه‌ر شوێنێكدا بن، ئه‌و كرده‌وانه‌ش وا ده‌رده‌كه‌وێت پاڵنه‌ری تیرۆریستیان له‌ پشته‌وه‌ بێت.

 

به‌ڵام هه‌ندێك له‌و هێرشانه‌ له‌و چوارچێوه‌یه‌ ده‌رده‌چن، چونكه‌ بۆ نموونه‌ له‌دوای ده‌مه‌قاڵێی نێوان یه‌كێك له‌ دانیشتووانی ناوچه‌كه‌‌و ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان رووده‌ده‌ن به‌هۆكاری ئه‌منی جیاواز.

 

جارێكیان تاوه‌رێكی چاودێری ئه‌منی له‌ شه‌ودا ده‌ستڕێژی گولله‌ی لێكرا‌و یه‌كێك له‌ ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان كوژرا‌و دوانی هاوه‌ڵیشی بریندار بوون، له‌و كاته‌شدا هێرشه‌كه‌ وا ناسێندرا كه‌ په‌یوه‌ندی به‌وه‌وه‌ هه‌بووه‌ یه‌كێك له‌ ئه‌ندامانی تاوه‌ری چاودێریكردنه‌كه‌ رێگه‌ی به‌ ژنێكی بیست ساڵان گرتووه‌ كه‌ پاشنیوه‌ڕۆی ئه‌و رۆژه‌ به‌ نزیك ئه‌وێدا تێپه‌ڕیوه‌.

 

سروشتی دانیشتووانی ئه‌و ناوچه‌ كشتوكاڵیانه‌ مۆركێكی لادێییانه‌ی هه‌یه‌، چونكه‌ زۆرینه‌ عه‌شایرن‌و زۆربه‌ی دانیشتووانی ناوچه‌كه‌ له‌ هۆزه‌ عه‌ره‌به‌كانی وه‌ك زه‌وبه‌ع‌و ته‌میم‌و جبور‌و ئه‌وانی دیكه‌ن.

 

عه‌شایره‌كان قبوڵی ناكه‌ن ئافره‌تێكیان رێگه‌ی پێبگیرێت، ئه‌گه‌ر رێگه‌پێگرتنه‌كه‌ زاره‌كیش بێت، هه‌روه‌ك قبوڵیشی ناكه‌ن به‌ شێوه‌یه‌كی ئیستیفزازی رێ به‌ رۆڵه‌كانیشیان بگیرێت وه‌ك ئه‌وه‌ی هه‌ندێك جار له‌لایه‌ن چه‌ند ئه‌ندامێكی هێزه‌ ئه‌منییه‌كانه‌وه‌ رووده‌دات.

 

چونكه‌ ئه‌ندامانی هۆزه‌كان به‌وه‌ ناسراون كه‌ زۆر شه‌ره‌فیان له‌لا مه‌به‌سته‌‌و پشتیوانی خه‌ڵكی ناوچه‌كه‌یان ده‌كه‌ن‌و هه‌رزوو هه‌ڵده‌چن ئه‌گه‌ر ببیستن كچێكی عه‌شیره‌ته‌كه‌یان رێگه‌ی پێگیراوه‌ یاخود یه‌كێك له‌ رۆڵه‌كانی هه‌راسانكراوه‌.

 

مه‌هدی زه‌وبه‌عی كه‌ یه‌كێكه‌ له‌ شێخانی عه‌شیره‌ت له‌ گوندی زه‌وبه‌عی ئه‌بوغرێب، له‌وه‌ڵامی ئه‌وه‌دا به‌ "نیقاش"ی وت: "عه‌شایره‌ عه‌ره‌به‌ ره‌سه‌نه‌كان رازی نابن ده‌ستدرێژی بكرێته‌سه‌ر ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان، چونكه‌ ئه‌وانیش رۆڵه‌ی عه‌شایرن‌و هاتوون بۆ ئێره‌ تا رۆڵی نیشتمانی‌و شه‌رعییان به‌جێ بگه‌یه‌نن".

 

به‌ڵام زه‌وبه‌عی پێی وایه‌ كه‌سانێك هه‌ن هه‌وڵده‌ده‌ن ئه‌و حاڵه‌تانه‌ بقۆزنه‌وه‌ بۆ به‌ئامانجگرتنی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان‌و وای پیشان ده‌ده‌ن عه‌شایره‌كان له‌پشتیه‌وه‌ن، ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه‌ش كرد كه‌ هه‌ندێك له‌وانه‌ی گومانیان لێده‌كرێت ئه‌م جۆره‌ كرده‌وانه‌ بكه‌ن ئه‌فسه‌ری سوپای پێشووی عێراقن‌و بوونیان له‌ناو سوپای ئێستادا قۆستووه‌ته‌وه‌ كه‌ پێناسه‌‌و چه‌كی بۆ دابینكردوون تا به‌ ئاسانی ئه‌و جۆره‌ كرده‌وانه‌ ئه‌نجام بده‌ن.

 

هه‌روه‌ك زه‌وبه‌عی مه‌ترسی خۆیشی پیشاندا له‌ به‌رده‌وامبوونی ئه‌و ره‌وشه‌ له‌كاتێكدا ئه‌گه‌ر ئه‌و ئه‌فسه‌رانه‌ له‌ پێگه‌كانی خۆیاندا بمێننه‌وه‌ به‌وپێیه‌ی ئه‌و ئه‌فسه‌رانه‌ زۆربه‌یان له‌ دانیشتووانی گوند‌و ناوچه‌كانی ئه‌بوغرێبن‌و سوودمه‌ندن له‌مانه‌وه‌ی ره‌وشه‌كه‌ به‌خراپی، چونكه‌ فه‌رمانده‌ ئه‌منییه‌كان ناچار ده‌كات ده‌ستبه‌رداریان نه‌بن هه‌رچه‌نده‌ ئاگاداری پێشینه‌شیانن.

 

زه‌وبه‌عی پێشی وایه‌ به‌رده‌وامبوونی ره‌وشی ئه‌منی به‌و شێوه‌یه‌ هه‌موو ناوچه‌ ئه‌منییه‌كه‌ والێده‌كات وه‌ك ناوچه‌یه‌كی گه‌رمی زۆر مه‌ترسیدار پۆلێن بكرێت كه‌ ئه‌وه‌ش مانای به‌رده‌وامبوونی ئه‌و ئه‌فسه‌رانه‌یه‌ له‌سه‌ر وه‌رگرتنی ده‌رماڵه‌ی مه‌ترسی له‌ سه‌روو مووچه‌كانیانه‌وه‌ كه‌ له‌ 500 هه‌زار دیناری عێراقیش كه‌متر نییه‌، ئه‌مه‌ جگه‌ له‌ به‌رده‌وامبوونیان له‌سه‌ر به‌رتیل وه‌رگرتن له‌ خاوه‌ن به‌رژه‌وه‌ندییه‌ بازرگانییه‌كان تا بۆیان بپارێزن.

 

ئه‌م جۆره‌ رووداوانه‌ بوونه‌ته‌ هۆی دروستبوونی كه‌لێنێك له‌ نێوان دانیشتووانی ناوچه‌كه‌‌و ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان كه‌ له‌و ناوچه‌یه‌ بڵاوبوونه‌ته‌وه‌‌و فه‌رمانده‌ ئه‌منییه‌كانیش زۆر هه‌وڵی پڕكردنه‌وه‌ی كه‌لێنه‌كه‌یان داوه‌، به‌ڵام بێ سوود بووه‌.

 

له‌كاتێكیشدا ئه‌گه‌ر عه‌شایره‌كان بێتاوان بن له‌و كرده‌وانه‌دا، ئه‌وا گریمانه‌ی بوونی شانه‌ی نووستووی په‌یوه‌ندیدار به‌ داعشه‌وه‌ كه‌ ئه‌و كرده‌وانه‌ جێبه‌جێ ده‌كه‌ن، به‌ شیاوی لێكۆڵینه‌وه‌ ده‌مێنێته‌وه‌.

 

بۆیه‌ به‌گوێره‌ی ئه‌م گریمانه‌یه‌ كه‌ له‌ هه‌ندێك له‌ ناوچه‌كانی پشتێنه‌ی به‌غدا خۆی ده‌نوێنێت وه‌كو تارمییه‌ به‌ نموونه‌، ئه‌وا ئه‌م رووداوانه‌ ژینگه‌یه‌كی گونجاو ده‌خوڵقێنن بۆ ئه‌وانه‌ی باوه‌ڕیان وایه‌ ئه‌وانه‌ ئه‌ندامی شانه‌ نووستووه‌كانی داعشن كه‌ دانیشتووانی ناوچه‌كه‌ هان ده‌ده‌ن‌و هه‌ست‌و سۆزیان ده‌قۆزنه‌وه‌ بۆ چاندنی رق‌و كینه‌ به‌رامبه‌ر ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان.

 

هه‌روه‌ك به‌كارهێنانی وه‌ته‌ری تایفی‌و قۆستنه‌وه‌ی هه‌ستی هه‌ندێك له‌و كه‌سانه‌ی له‌ ریزه‌كانی حزبی به‌عسی هه‌ڵوه‌شاوه‌‌و رژێمی پێشوودا بوون وه‌ك ئه‌وه‌ی له‌ هه‌ندێك ناوچه‌ی ئه‌بوغرێب هه‌یه‌، ئه‌مانه‌ هه‌موویان كارتن‌و شانه‌ نووستووه‌ گریمانه‌ییه‌كانی رێكخراوی داعش به‌كاریان ده‌هێنن بۆ نانه‌وه‌ی ئاژاوه‌ له‌ نێوان دانیشتووانی ناوچه‌كه‌‌و ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان وه‌ك ئه‌وه‌ی له‌ ناوچه‌ی حه‌مید شه‌عبان هه‌یه‌ كه‌ ناوی یه‌كێك له‌ دیارترین فه‌رمانده‌ سه‌ربازییه‌كانی سه‌رده‌می سه‌دام حسێنی سه‌رۆكی پێشووتری هه‌ڵگرتووه‌.

 

ناوچه‌ی ئه‌بوغرێب ده‌كه‌وێته‌ ناوه‌ڕاستی رێگای نێوان ناوه‌ندی به‌غدای پایته‌خت كه‌ له‌ڕووی ئیدارییه‌وه‌ قه‌زای ئه‌بوغرێب سه‌ربه‌وێیه‌، له‌گه‌ڵ فه‌لوجه‌ كه‌ گرنگترین شاری پارێزگای ئه‌نباره‌ له‌ خۆرئاوای پایته‌خت (ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ نه‌خشه‌كه‌یه‌تی).

 

قه‌زای ئه‌بوغرێب دوو ناحیه‌ له‌خۆده‌گرێت بریتین له‌ (نه‌سر‌وسه‌لام)‌و (ئیبراهیم بن عه‌لی)‌و به‌پێی مه‌زه‌نده‌ ره‌سمیه‌كانی ساڵی 2014 زیاتر له‌ 300 هه‌زار كه‌س له‌ هه‌ردوو ناحیه‌كه‌دا نیشته‌جێن.

 

نه‌خشه‌كه‌ روونیده‌كاته‌وه‌ كه‌ قه‌زای ئه‌بوغرێب دراوسێی هه‌ردوو ناحیه‌ی فه‌لوجه‌‌و كه‌رمه‌ی پارێزگای ئه‌نبار‌و ناحیه‌ی ره‌زوانییه‌ی به‌غدای پایته‌خته‌، ئه‌و ناوچانه‌ش بۆ ماوه‌یه‌كی دوورودرێژ سه‌رچاوه‌ی نیگه‌رانییه‌كی ئه‌منی بوون به‌وپێیه‌ شانه‌ی نووستووی رێكخراوی داعشیان لێیه‌‌و له‌وێوه‌ دزه‌ ده‌كه‌ن.

 

له‌ چه‌ند ساڵی رابردوودا شیعه‌ توانیان به‌ ئازادییه‌كی زیاتره‌وه‌ سروته‌ ئایینیه‌كانیان له‌ هه‌ندێك ناوچه‌ی ئه‌بوغرێب بژێننه‌وه‌‌و له‌وه‌شدا بڵاوبوونه‌وه‌ی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان یارمه‌تیده‌ریان بوون كه‌ ساڵی 2014 پاڵپشتی كران به‌ گرووپه‌كانی حه‌شدی وه‌ك عه‌سائیب ئه‌هللحه‌ق‌و ئه‌وانی دیكه‌ به‌مه‌به‌ستی ده‌ركردنی چه‌كدارانی رێكخراوی داعش‌و شانه‌ نووستووه‌كانی له‌ قه‌زاكه‌.

 

به‌ڵام ئه‌م كاره‌ به‌شێوه‌یه‌كی ناڕاسته‌وخۆ یارمه‌تیده‌ر بوو له‌ هێنانه‌ئارای ئامانجی دیكه‌ كه‌ پاراستنیان بووه‌ته‌ ئه‌ركی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان‌و ئه‌وه‌ش بارگرانییه‌ بۆیان.

 

چونكه‌ لایه‌نی به‌رپرسیار له‌ به‌ئامانجگرتنی ئه‌فسه‌ران‌و هاندانی دانیشتووانی ناوچه‌كه‌ له‌دژی ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان له‌ ئه‌بوغرێب هه‌مان ئه‌و لایه‌نه‌یه‌ كه‌ هه‌وڵ ده‌دات كه‌ژاوه‌كان‌و حسێنییه‌كان به‌ ئامانج بگرێت، بۆیه‌ لێره‌دا تێكه‌ڵكردنی كارته‌كان مه‌به‌سته‌كه‌یه‌‌و شێوازه‌كانی به‌دیهێنانی زۆرن.

 

به‌ڵام فه‌رمانده‌ی ئۆپراسیۆنه‌كانی به‌غدا پێی وانییه‌ ئه‌و ناوچانه‌ شانه‌ی نووستووی رێكخراوی داعشیان لێبێت، ئه‌مه‌ش وا ده‌كات په‌نجه‌ی تۆمه‌ت بۆ یه‌ك توێژ درێژ بكرێت كه‌ ئه‌ویش توێژی ئه‌فسه‌ره‌ گه‌نده‌ڵه‌كانه‌ كه‌ هێشتا نه‌زانراوه‌ ئایا ئامانجیان كه‌سیی هاوبه‌شیان له‌گه‌ڵ یه‌كتر هه‌یه‌ یاخود رێكخراوێكه‌‌و ئامانجی مه‌ترسیدارتری هه‌یه‌ كه‌ ده‌گاته‌ ئاستی هاوسۆزی له‌گه‌ڵ رێكخراوی داعش یان بۆ به‌رجه‌سته‌كردنی چالاكی شانه‌ نهێنییه‌كانی حزبی به‌عس له‌و ناوچه‌یه‌.

 

فه‌ریق روكن جه‌لیل روبه‌یعی فه‌رمانده‌ی ئۆپراسیۆنه‌كانی به‌غدا پێی وایه‌ ناوچه‌كانی خۆرئاوای به‌غدای پایته‌خت كه‌ خۆیان له‌ قه‌زای ئه‌بوغرێبدا ده‌بیننه‌وه‌، پێویستیان به‌ ئاستێكی به‌رزتر له‌ هه‌وڵی هه‌واڵگری هه‌یه‌، چونكه‌ ره‌وشی ئه‌بوغرێب له‌ژێر كۆنترۆڵدایه‌ سه‌ره‌ڕای روودانی هه‌ندێك رووداو وه‌ك روبه‌یعی دووپاتی ده‌كاته‌وه‌.

 

به‌ڵام ده‌رئه‌نجام وادیاره‌ كه‌لێنی نێوان دانیشتووانی ناوچه‌كه‌‌و ئه‌ندامانی هێزه‌ ئه‌منییه‌كان له‌فراوانبوونێكی نیگه‌رانكه‌ردایه‌ هاوشێوه‌ی ئه‌وه‌ی له‌دوای رووخانی رژێمی سه‌دام حسێن له‌ ساڵی 2003و ساڵانی دواتر روویدا، ئه‌مه‌ش مه‌ترسی له‌ده‌ستده‌رچوونی ره‌وشی ئه‌منی له‌و ناوچه‌یه‌ لێده‌كرێت له‌ به‌رژه‌وه‌ندی رێكخراوی داعشدا یان ره‌نگه‌ له‌ به‌رژه‌وه‌ندی رێكخراوه‌كانی حزبی به‌عسدا كه‌ مه‌زه‌نده‌ وایه‌ ورده‌ ورده‌ چالاك ده‌بنه‌وه‌.

 

ئه‌وانه‌ی باوه‌ڕوایه‌ له‌پشت ئه‌و كرده‌وانه‌وه‌ بن به‌پێی زانیارییه‌ هه‌واڵگرییه‌كان ئه‌فسه‌ری پێشو‌و ئێستان‌و ئه‌وه‌ پشتڕاست نه‌بووه‌ته‌وه‌ كه‌ په‌یوه‌ندییان به‌ رێكخراوی داعشه‌وه‌ هه‌یه‌، ئه‌مه‌ش مایه‌ی نیگه‌رانییه‌كی زۆره‌ له‌به‌رئه‌وه‌ی ناسنامه‌ی تۆمه‌تبار له‌م رووداوانه‌دا ئاشكرا ناكرێت، ئه‌وه‌ش ئاماژه‌یه‌ بۆ ئه‌وه‌ی لایه‌نێكی دیكه‌ له‌پشتیانه‌‌و هێزه‌ ئه‌منییه‌كان به‌ڵگه‌ی تێوه‌گلانیانی به‌ده‌سته‌وه‌ نییه‌.

 

به‌كورتی یارییه‌ زیره‌كانه‌كه‌ بریتیه‌ له‌وه‌ی ئه‌فسه‌ری گه‌نده‌ڵ له‌ سوپای ئێستادا هه‌ن كه‌ ئه‌فسه‌ر بوون له‌ سوپای پێشوودا‌و رووكاری ره‌سمی‌و عه‌شایری ده‌قۆزنه‌وه‌‌و وا له‌ دانیشتووانی ناوچه‌كه‌ تێده‌گه‌یه‌نن كه‌ هێزه‌ ئه‌منییه‌كان ده‌یانه‌وێت تۆڵه‌یان لێبكه‌نه‌وه‌، هه‌روه‌ك واپیشانی چاودێران ده‌ده‌ن كه‌ ئه‌وه‌ رێكخراوی داعشه‌ هێزه‌ ئه‌منییه‌كان به‌ئامانج ده‌گرێت له‌گه‌ڵ دروستكردنی بۆچوونێكی تێكده‌رانه‌ به‌وه‌ی رێكخراوه‌كانی حزبی به‌عس رۆڵیان له‌و بابه‌ته‌دا هه‌یه‌.

 

ئه‌و "خێوانه‌"ی پله‌ی سه‌ربازیان هه‌ڵگرتووه‌ هاوبه‌شیان هه‌یه‌ له‌ گێڕانه‌وه‌ی قه‌زای ئه‌بوغرێب بۆ ئه‌و حاڵه‌تی له‌ده‌ستده‌رچوونه‌ ئه‌منییه‌ی له‌دوای رووداوه‌كانی ساڵی 2003وه‌ قه‌زاكه‌ی گرته‌وه‌‌و بووه‌ مۆڵگه‌یه‌ك بۆ هێزه‌ تیرۆریستییه‌كان‌و ئه‌و حزبانه‌ی گۆڕانی سیاسی عێراقیان له‌و كاته‌دا ره‌تده‌كرده‌وه‌.

 

له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا وادیاره‌ هێزه‌ ئه‌منییه‌كان بێگومانن له‌وه‌ی ده‌توانن رووبه‌ڕووی ئه‌و ئاڵنگارییه‌ ببنه‌وه‌ كه‌ پێیان وایه‌ مه‌ترسیه‌كه‌ی له‌و ئاڵنگاریانه‌ كه‌متره‌ كه‌ پێشتر‌و له‌ ناوچه‌ی دیكه‌ توانیویانه‌ رووبه‌ڕوویان ببنه‌وه‌.

سه‌ربه‌ستن له‌دووباره‌ بڵاوكردنه‌وه‌ی‌ بابه‌ته‌كانمان، به‌و مه‌رجه‌ی‌ ناوی‌ نیقاش بهێنن، تكایه‌ به‌ئیمه‌یل ئاگادارمان بكه‌نه‌وه‌