راگه‌یاندن له‌هه‌ماهه‌نگی‌‌و گواستنه‌وه‌
Brunnenstraße 9, 10119 Berlin, Germany
mict-international.org

پرۆژه‌كانی‌ دیكه‌
afghanistan-today.org
theniles.org
correspondents.org
نيقاش: ‎‫پوخته‌یه‌ك له‌ناوخۆو سه‌رانسه‌ی‌ عێراقه‌وه‌‬
عربي
نقاش: إحاطات من داخل وعبر العراق
English
niqash: briefings from inside and across iraq
ئیمه‌یله‌كه‌ت تۆماركرا

ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ دیجله‌ كێشه‌كانی‌ كه‌ركوك قوڵده‌كاته‌وه‌

شاڵاو محەمەد
نوری‌ مالیكی‌ سه‌رۆك وه‌زیرانی‌ عێراق له‌مانگی‌ ته‌موزی‌ ئه‌مساڵدا بڕیاریدا ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنی‌ دیجله‌…
4.10.2012  |  که‌رکووک
Soldier at a checkpoint in Kirkuk. Photo:Getty Images
Soldier at a checkpoint in Kirkuk. Photo:Getty Images

به‌پێی‌ ئه‌و زانیاریانه‌ی‌ له‌سه‌رچاوه‌ كوردییه‌كانه‌وه‌ دزه‌یان كردووه‌، كاتێك مالیكی‌ له‌سه‌ره‌تای‌ مانگی‌ ئایاری‌ رابردوو كۆبوونه‌وه‌ی‌ ئه‌نجومه‌نی‌ وه‌زیرانی‌ عێراقی‌ گوێزایه‌وه‌ بۆ كه‌ركوك، له‌و كۆبوونه‌وه‌یه‌دا له‌گه‌ڵ‌ وه‌زیرو به‌رپرسانی‌ ئیداره‌ی‌ كه‌ركوك، بڕیاریداوه‌ جارێكی‌ تر پرۆسه‌ی‌ پێكهێنانی‌ ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنی‌ دیجله‌ له‌ناو كه‌ركوك كارا بكاته‌وه‌، كاتی‌ جێبه‌جێكردنی‌ پلانه‌كه‌ش ده‌كه‌وته‌ یه‌كه‌م رۆژی‌ مانگی‌ رابردوو كه‌ بڕیاربوو له‌رێوره‌سمێكی‌ فه‌رمیدا باره‌گای‌ ئه‌و هێزه‌ له‌ناوچه‌ی‌ "كه‌یوان"ی‌ له‌سه‌ر رێگای‌ كه‌ركوك حه‌ویجه‌ له‌خۆرئاوای‌ شاره‌كه‌ بكرێته‌وه‌.

له‌گه‌ڵ‌ نزیكبوونه‌وه‌ی‌ واده‌ی‌ كردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و باره‌گایه‌دا، ده‌سه‌ڵاتدارانی‌ كوردستان له‌به‌رزترین ئاستدا دژی‌ وه‌ستانه‌وه‌و به‌"پیلانێكی‌ به‌غدا بۆ كۆنترۆڵكردنی‌ ناوچه‌ كوردییه‌كان" وه‌سفیانكردو داوایانكرد پێكهێنانی‌ ئه‌و هێزه‌ رابگیرێت، سه‌ركرده‌كانی‌ یه‌كێتی‌ نیشتیمانی‌ كوردستانیش رایانگه‌یاند له‌كاتی‌ چاره‌سه‌ركردنیدا له‌ئه‌ڵمانیا تاڵه‌بانی‌ داوای‌ له‌مالیكی‌ كردووه‌ رێوره‌سمه‌كه‌ رابگرێت تا ئه‌و كاته‌ی‌ خۆی‌ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌.

به‌گوێره‌ی‌ زانیارییه‌كانی‌ "نیقاش" ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌ له‌هه‌ردوو فیرقه‌ی‌ (12)ی‌ كه‌ركوك‌و (5)ی‌ دیاله‌ی‌ سوپای‌ عێراقی‌ پێكدێت‌و هه‌ردوكیان پێكه‌وه‌ خاوه‌نی‌ 30 هه‌زار سه‌ربازن، ئه‌م ئۆپه‌راسیۆنه‌ش له‌لایه‌ن عه‌بدولئه‌میر زه‌یدی فه‌رمانده‌یی‌ ده‌كرێت كه‌ پله‌ی‌ فه‌ریقی‌ هه‌یه‌و به‌ كه‌سێكی‌ نزیك له‌ نوری‌ مالیكی‌ سه‌رۆك وه‌زیرانی‌ عێراق هه‌ژمار ده‌كرێت.

كۆتایی‌ مانگی‌ ئاب به‌نوسراوی‌ ژماره‌ (372)ی‌ دیوانی‌ سه‌رۆكایه‌تی‌ وه‌زیرانی‌ عێراق سه‌رجه‌م به‌رپرسه‌ ئیداری‌‌و حیزبی‌‌و كه‌سایه‌تییه‌ دیاره‌كانی‌ كه‌ركوك ئاگاداركراونه‌ته‌وه‌ كه‌ رۆژی‌ 1ی‌ ئه‌یلول له‌ناوچه‌ی‌ كه‌یوانی‌ شاری‌ كه‌ركوك ئاماده‌بن به‌مه‌به‌ستی‌ مه‌راسیمی‌ كردنه‌وه‌ی‌ ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌، به‌ڵام هه‌ر ئه‌و كات به‌بڕیارێكی‌ نه‌جمه‌دین كه‌ریم پارێزگاری‌ كه‌ركوك سه‌رجه‌م به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌ ئه‌منی‌‌و ئیدارییه‌كانی‌ ئه‌و شاره‌ ئاگاداركرانه‌وه‌ كه‌ ئاماده‌ی‌ ئه‌و مه‌راسیمه‌ نه‌بن.

ئه‌و كات سه‌ركرده‌ كورده‌كان رایانگه‌یاند حكومه‌تی‌ به‌غدایان ناچار كردووه‌ ئه‌و ژووری‌ هه‌ماهه‌نگییه‌ نه‌كاته‌وه‌، به‌ڵام به‌پێی‌ زانیارییه‌كانی‌ "نیقاش" رۆژی‌ 10ی‌ هه‌مان مانگ باره‌گای‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كه‌ له‌شوێنی‌ دیاریكراوی‌ خۆی‌ كرایه‌وه‌، تاكه‌ جیاوازی‌ ئه‌وه‌ بوو مه‌راسیمی‌ فه‌رمی‌ بۆ كردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و ژووره‌ ئه‌نجام نه‌درا.

په‌یامنێری‌ "نیقاش" سه‌ردانی‌ باره‌گای‌ ئه‌و هێزه‌ی‌ كرد له‌ناوچه‌ی‌ كه‌یوان له‌ناو فرۆكه‌خانه‌ی‌ كه‌ركوك له‌ده‌روازه‌ی‌ سه‌ره‌كی‌ باره‌گاكه‌ به‌گه‌وره‌یی‌ نوسرابوو "ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌"، به‌ڵام به‌رپرسانی‌ ئه‌و هێزه‌ به‌بیانووی‌ "هه‌ستیاری‌ بابه‌ته‌كه‌" رێیان نه‌دا وێنه‌ی‌ لۆگۆو نوسراوی‌ سه‌ر باره‌گاكه‌ بگیرێت.

له‌گه‌ڵ‌ ئه‌وه‌ی‌ تائێستا جه‌بار یاوه‌ر ئه‌مینداری‌ گشتی‌ وه‌زاره‌تی‌ پێشمه‌رگه‌ ره‌تی‌ ده‌كاته‌وه‌ باره‌گای‌ ئه‌و هێزه‌ له‌كه‌ركوك كرابێته‌وه‌، به‌ڵام ئه‌فسه‌رێكی‌ پله‌داری‌ ئه‌و ئۆپه‌راسیۆنه‌ له‌ناو باره‌گاكه‌وه‌ به‌"نیقاش"ی‌ راگه‌یاند ئه‌وان به‌فه‌رمانی‌ نوری‌ مالیكی‌ فه‌رمانده‌ی‌ گشتی‌ هێزه‌ چه‌كداره‌كانی‌ عێراق له‌وێ‌ جێگیركراون‌و چاودێری‌ بارودۆخی‌ كه‌ركوك ده‌كه‌ن.

به‌پێی‌ بڕیارێكی‌ سه‌رۆك وه‌زیرانی‌ عێراق كه‌ كۆپیه‌كی‌ ده‌ستی‌ "نیقاش" كه‌وتووه‌، ده‌سه‌ڵاته‌كانی‌ ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌ له‌ سه‌رووی‌ ده‌سه‌ڵاتی‌ پارێزگاری‌ كه‌ركوكه‌وه‌ ده‌بێت ، چیتر پارێزگار خاوه‌نی‌ بڕیاری‌ ئه‌منی‌ نابێت به‌و پێیه‌ی‌ فه‌رمانده‌ی‌ ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌ بریاڕ له‌سه‌ر هێزه‌كانی‌ ناوخۆی‌ عێراق ده‌دات.

له‌مڕووه‌وه‌ نه‌جمه‌دین كه‌ریم پارێزگاری‌ كه‌ركوك به‌ "نیقاش"ی‌ ڕاگه‌یاند ئه‌وان رازی‌ نابن ئه‌و هێزانه‌ كارا بكرێن‌و وتی‌ "هه‌ر كارێكیش بكه‌ن نایاساییه‌، چونكه‌ بارودۆخی‌ كه‌ركوك پێویستی‌ به‌ هێزی‌ ده‌ره‌وه‌ی‌ كه‌ركوك نیه‌".

پارێزگار كه‌ركوك سه‌باره‌ت به‌ كه‌مكردنه‌وه‌ی‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی‌ ڕه‌تیده‌كاته‌وه‌ ئه‌و ده‌سه‌ڵاتی‌ به‌سه‌ر هێزه‌كانی‌ وه‌زاره‌تی‌ ناوخۆ نه‌مێنێت و وتی‌ "به‌پێی‌ یاسا پارێزگار سه‌رۆكی‌ لیژنه‌ی‌ ئه‌منی‌ شاره‌كه‌یه‌‌و هه‌موو ده‌سه‌ڵاتێكی‌ ئه‌منی‌ له‌لای‌ خۆیه‌تی‌".

پێده‌چێت له‌چه‌ند مانگی‌ داهاتوودا بێنه‌و به‌رده‌ی‌ نێوان ده‌سه‌ڵاتداره‌ كورده‌كانی‌ ناوچه‌كه‌و فه‌رمانده‌ی‌ ئۆپه‌راسیۆنی‌ دیجله‌ ناكۆكی‌ زیاتر به‌خۆوه‌ ببینی‌، به‌تایبه‌تی‌ كه‌ هه‌ردوو لایه‌نی‌ كێشه‌كه‌ خۆیان به‌"یاسایی‌" ده‌زانن‌و مافی‌ ئه‌وه‌ ده‌ده‌ن به‌خۆیان كه‌ مه‌له‌فی‌ ئه‌منی‌ له‌ده‌ست خۆیاندا گل بده‌نه‌وه‌.

ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنی‌ دیجله‌ كه‌ بڕیار وایه‌ له‌كه‌ركوك جێگیر بكرێت، كۆنترۆڵی‌ ته‌واوی‌ مه‌له‌فی‌ ئه‌منی‌ هه‌ردوو پارێزگای‌ كه‌ركوك‌و دیاله‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ، كه‌ ئه‌مه‌ش سنورێكی‌ به‌رفراوانی‌ ناوچه‌ی‌ جێناكۆك هه‌رێم‌و به‌غدا پێكه‌وه‌ گرێ‌ ده‌داته‌وه‌.

ئه‌و زانیارییانه‌ی‌ له‌چه‌ند سه‌رچاوه‌یه‌كی‌ تایبه‌تی‌ ناو ئۆپه‌راسیۆنی‌ دیجله‌وه‌ ده‌ست "نیقاش" كه‌وتوون، ده‌ریده‌خات، ئه‌و هێزانه‌ ته‌واوی‌ ده‌سه‌ڵاتی‌ فرۆكه‌خانه‌ی‌ سه‌ربازی‌ كه‌ركوك ده‌گرنه‌ ده‌ست‌و ئه‌و فرۆكه‌خانه‌یه‌ش بۆ كاروباری‌ سه‌ربازی‌ به‌كار ده‌هێنن.

فرۆكه‌خانه‌ی‌ كه‌ركوك كه‌ ده‌كه‌وێته‌ رۆژئاوای‌ كه‌ركوكه‌وه‌و ساڵی‌ 1952 له‌سه‌ر زه‌وییه‌ك به‌رووبه‌ری‌ (7000) كیلۆمه‌تر بنیادنراوه‌و هه‌ر له‌سه‌ره‌تاوه‌ ناوی‌ بنكه‌یه‌كی‌ ئاسمانی‌ سه‌ربازی‌ لێنراوه‌، له‌سه‌رده‌می‌ فه‌رمانڕه‌وایی‌ رژێمی‌ به‌عسدا به‌"بنكه‌ی‌ ئازادی‌" ناسرابوو، له‌جه‌نگی‌ هه‌شت ساڵه‌ی‌ نێوان ئێران عێراق له‌ساڵانی‌ هه‌شتاكانی‌ سه‌ده‌ی‌ رابردوو، جه‌نگی‌ كه‌نداوی‌ یه‌كه‌م له‌سه‌ره‌تای‌ نه‌وه‌ده‌كان وه‌ك بنكه‌یه‌كی‌ گرنگی‌ فرۆكه‌ سه‌ربازییه‌كان سوودی‌ لێده‌بینراو له‌پاش ساڵی‌ 1990ه‌وه‌ كرایه‌ بنكه‌ی‌ هێزه‌ ئاسمانییه‌كانی‌ عێراق.

ساڵی‌ 2003 ئه‌و فرۆكه‌خانه‌یه‌ بووه‌ پێگه‌ی‌ مانه‌وه‌ی‌ هێزه‌ ئه‌مه‌ریكییه‌كان، هه‌تا كۆتایی‌ 2011 راده‌ستی‌ حكومه‌تی‌ عێراقی‌ كرایه‌وه‌، له‌ناوه‌ڕاستی‌ مانگی‌ تشرینی‌ دووه‌می‌ 2011 ئه‌نجومه‌نی‌ پارێزگای‌ كه‌ركوك به‌كۆی‌ ده‌نگ بڕیاریدا ئه‌و فرۆكه‌خانه‌یه‌ بكاته‌ فرۆكه‌خانه‌یه‌كی‌ مه‌ده‌نی‌‌و دواتریش پارێزگار رایگه‌یاند نوری‌ مالیكی‌ له‌سه‌ر بڕیاره‌كه‌ی‌ ئه‌نجومه‌نی‌ پارێزگا رازی‌ بووه‌، به‌ڵام له‌گه‌ڵ‌ جێگیركردنی‌ هێزه‌كانی‌ دیجله‌ له‌و فرۆكه‌خانه‌یه‌، پێده‌چێت گۆڕینی‌ بۆ فرۆكه‌خانه‌یه‌كی‌ مه‌ده‌نی‌ تا كاتێكی‌ نادیار دوا بكه‌وێت.

ئه‌حمه‌د عه‌سكه‌ری‌ سه‌رۆكی‌ لیژنه‌ی‌ ئه‌منی‌ له‌ئه‌نجومه‌نی‌ پارێزگای‌ كه‌ركوك ئاماژه‌ی‌ به‌وه‌ كرد كه‌ ئه‌وان به‌هیچ جۆرێك رازی‌ نابن فرۆكه‌خانه‌كه‌ بگۆڕێت بۆ فرۆكه‌خانه‌یه‌كی‌ سه‌ربازی‌‌و وتی‌ "مالیكی‌ خۆی‌ به‌ڵێنیداوه‌ فرۆكه‌خانه‌كه‌ بكرێته‌ فڕۆكه‌خانه‌یه‌كی‌ مه‌ده‌نی‌ بۆیه‌ جیگای‌ قبوڵكردن نیه‌ پاشگه‌زبوونه‌وه‌ له‌و بڕیاره‌".

ئه‌وه‌ی‌ ئێستا بووه‌ته‌ مایه‌ی‌ مه‌ترسی‌ گه‌وره‌ی‌ سه‌ركرده‌ كورده‌كانی‌، ژماره‌ی‌ هێزو پێكهاته‌ی‌ ئۆپه‌راسیۆنی‌ دیجله‌یه‌، كه‌ به‌بڕوای‌ ئه‌وان كردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و ئۆپه‌راسیۆنه‌ مانای‌ ئه‌وه‌یه‌ كورد ده‌سه‌ڵاتی‌ به‌سه‌ر ناوچه‌ جێناكۆكه‌كان به‌گشتی‌‌و كه‌ركوك به‌تایبه‌تی‌ نامێنێت.

ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌ خاوه‌نی‌ ژماره‌یه‌كی‌ زۆری‌ كه‌ره‌سته‌ی‌ سه‌ربازییه‌، به‌ڵام به‌پێێ‌ زانیارییه‌كانی‌ "نیقاش" ئه‌و هێزه‌ی‌ ده‌یباته‌ كه‌ركوك بریتییه‌ له‌ 20 كۆپته‌رو 122 تۆپی‌ دوورهاوێژو 5 ده‌بابه‌و 30 هه‌زار سه‌رباز.

جه‌بار یاوه‌ر ئه‌مینداری‌ گشتی‌ وه‌زاره‌تی‌ پێشمه‌رگه‌ به‌"نیقاش"ی‌ راگه‌یاند ئه‌وان رازی‌ نابن ئه‌و ژماره‌ زۆره‌ی‌ هێزو كه‌ره‌سته‌ی‌ جه‌نگی‌ له‌كه‌ركوك جێگیر بكرێت.

هاوكات "نیقاش" چه‌ند جارێك هه‌وڵیدا عه‌بدولئه‌میر زه‌یدی‌ فه‌رمانده‌ی‌ ئه‌و هێزانه‌ بدوێنێت، به‌ڵام ناوبراو به‌ بیانووی‌ ئه‌وه‌ی‌ به‌ بڕیاری‌ سه‌رۆك وه‌زیرانی‌ عێراق لێدوانی‌ بۆ میدیاكان لێ قه‌ده‌غه‌ كراوه‌ ئاماده‌ نه‌بوو لێدوان بدات .

له‌گه‌ڵ‌ ئه‌وه‌ی‌ هێشتا مه‌سه‌له‌ی‌ جێگیركردنی‌ ئه‌و هێزانه‌ به‌شێوه‌یه‌كی‌ یه‌كجار به‌كراوه‌یی‌ ماوه‌ته‌وه‌، به‌ڵام سیاسه‌تمه‌داره‌ كورده‌كان به‌هه‌موو شێوه‌یه‌ك بوونی‌ ئه‌و هێزه‌ ره‌ت ده‌كه‌نه‌وه‌، له‌به‌رامبه‌ردا عه‌ره‌به‌كانی‌ كه‌ركوك پێشوزای‌ لێده‌كه‌ن.

خالید شوانی‌ نوێنه‌ری‌ كه‌ركوك له‌لیستی‌ هاوپه‌یمانی‌ كوردستان له‌په‌رله‌مانی‌ عێراق له‌ لێدوانێكدا بۆ "نیقاش" رایگه‌یاند ئه‌و پێی‌ وایه‌ پێكهێنانی‌ ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌ هاوسه‌نگی‌ هێز له‌شاره‌كه‌ تێك ده‌دات‌و وتی‌ "سه‌رۆك وه‌زیرانی‌ عێراق هه‌وڵئه‌دات هێزی‌ سه‌ربازی‌ تێكه‌ڵاوی‌ ململانێی‌ سیاسی‌ بكات، ئه‌مه‌ش له‌ ڕووی‌ یاساییه‌وه‌ ڕێگه‌ پێنه‌دراوه‌، بۆیه‌ ناكرێت هێزی‌ دیجله‌ دروست بكرێت".

شوانی‌ كه‌ هاوكات سه‌رۆكی‌ لیژنه‌ی‌ یاساییه‌ له‌ په‌رله‌مانی‌ عێراق ده‌ڵێت "له‌ئه‌گه‌ری‌ هێنانی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌، كورد وه‌كو نه‌ته‌وه‌ی‌ یه‌كه‌م له‌و شاره‌دا به‌شێك له‌ پۆسته‌ ئه‌منیه‌كان له‌ده‌ست داده‌ت كه‌ پێشووتر به‌ ئیستحقاقی‌ نه‌ته‌وه‌یی‌ هێناویه‌تی‌".

له‌به‌رامبه‌ردا بورهان ئه‌لعاسی‌ ئه‌ندامی‌ كوتله‌ی‌ عه‌ره‌بی‌ له‌ ئه‌نجومه‌نی‌ پارێزگای‌ كه‌ركوك پێیوایه‌ دوای‌ كشانه‌وه‌ی‌ هێزه‌كانی‌ ئه‌مریكاو ئه‌نجامدانی‌ چه‌ندین ته‌قینه‌وه‌ پێكهێنانی‌ ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌ بۆ پاراستنی‌ گیانی‌ هاوڵاتیان پێویسته‌.

بورهان ئه‌لعاسی‌ به‌"نیقاش"ی‌ وت "كه‌ركوك له‌ بۆشایی‌ ئه‌منیدا بۆیه‌ پێویستی‌ به‌ هێزێكی‌ عێراقی‌ هه‌یه‌ كه‌ بتوانێت بیپارێزێت بۆیه‌ ئێمه‌ وه‌كو نه‌ته‌وه‌ی‌ عه‌ره‌ب به‌ دروستكردنی‌ ژووری‌ هه‌ماهه‌نگی‌ ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی‌ دیجله‌ دڵخۆشین".

به‌پێچه‌وانه‌ی‌ كوردو عه‌ره‌بی‌ پارێزگای‌ كه‌ركوك، توركمانی‌ شاره‌كه‌ بێده‌نگه‌ له‌ ئاستی‌ ململانێ سیاسیه‌كانی‌ شاره‌كه‌، هاوكات داواكارن هێزێكی‌ نیشتیمانی‌ له‌ناوخۆی‌ شاره‌كه‌ دروست بكرێت.

نه‌جات حوسێن ئه‌ندامی‌ به‌ره‌ی‌ توركمانی‌ له‌ئه‌نجومه‌نی‌ پارێزگای‌ كه‌ركوك به‌ "نیقاش"ی‌ ڕاگه‌یاند كه‌ركوك پێویستی‌ به‌ هێزێكی‌ نیشیمانی‌ هه‌یه‌ كه‌ ته‌نها ئامانجی‌ پاراستنی‌ كه‌ركوك‌و كه‌ركوكییه‌كان بێت "بۆیه‌ ئێمه‌ وه‌كو نه‌ته‌وه‌ی‌ توركمان نه‌ له‌كوردستان و نه‌ له‌عێراقه‌وه‌ هێزی‌ سه‌ربازیمان قبوڵ نیه‌ داواكارین كه‌ركوك له‌لایه‌ن هێزی‌ شاره‌كه‌وه‌ بپارێزرێت تاوه‌كو هێزی‌ سه‌ربازیش نه‌كرێته‌ ناو ململانێی‌ سیاسیه‌وه‌".

پێناچێت نوری‌ مالیكی‌ سه‌ره‌ك وه‌زیران زۆر گوێ‌ به‌رای‌ سێ‌ پێكهاته‌كه‌ی‌ كه‌ركوك (كوردو عه‌ره‌ب‌و توركمان) بدات، به‌تایبه‌تی‌ كه‌ هه‌ندێ‌ له‌چاودێرانی‌ سیاسی‌ پێیان وایه‌ مالیكی‌ پێكهێنانی‌ ئه‌م هێزه‌ به‌ده‌رفه‌ت ده‌زانێت بۆ كۆتایی‌ هێنانی‌ به‌ده‌سه‌ڵاتی‌ هێزه‌ كوردییه‌كان، له‌كاتێكدا هێزی‌ پێشمه‌رگه‌ی‌ كوردستان له‌مانگی‌ نیسانی‌ 2003وه‌ له‌و شاره‌ جێگیر بووه‌و به‌شێوه‌یه‌كی‌ نیمچه‌ ته‌واو ده‌سه‌ڵاتی‌ ناوچه‌كه‌یان گرتووه‌ته‌ ده‌ست.

ئه‌و چاودێرانه‌ پێیان وایه‌ له‌سه‌ر هه‌ردوو لایه‌نی‌ حكومه‌تی‌ به‌غداو هه‌رێم پێویسته‌ له‌رێی‌ دیالۆگه‌وه‌ كێشه‌ی‌ ناوچه‌ جێناكۆكه‌كان چاره‌سه‌ر بكه‌ن‌و په‌نا بۆ عه‌قڵی‌ عه‌سكه‌رتاریه‌ت نه‌به‌ن.

ئیحسان نه‌جم چاودێری‌ سیاسی‌ رایگه‌یاند "بارودۆخی‌ كه‌ركوك به‌ عه‌قڵی‌ عه‌سكه‌رتاریه‌ت چاره‌سه‌ر ناكرێت بۆیه‌ ده‌بێت ڕێگای‌ گفتۆگۆ و لێك تێگه‌یشتن به‌رنامه‌ی‌ چاره‌سه‌ری‌ هه‌موو ڕووداوه‌كان بێت".

ئه‌و چاودێره‌ سیاسیه‌ ووتیشی‌ "حكومه‌تی‌ هه‌رێم‌و ناوه‌ند تاوه‌كو ئێستا له‌ ڕێگای‌ دروستكردنی‌ هێزی‌ سه‌ربازییه‌وه‌ كار له‌سه‌ر شاردنه‌وه‌ی‌ شكسته‌كانیان ده‌كه‌ن كه‌ ئه‌مه‌ش هه‌ڵه‌یه‌كی‌ كوشنده‌ی‌ سیاسی‌‌و ئه‌منییه‌ بۆیه‌ ئه‌ركی‌ هێزه‌ سیاسیه‌كانه‌ كه‌ركوك له‌گه‌مه‌ی‌ ململانێ‌ سیاسه‌كان دوور بخه‌نه‌وه‌و هه‌ر لایه‌و به‌لای‌ خۆیدا ڕاینه‌كێشێت".